Stel jongere en zijn hulpvraag centraal bij jeugdhulp

Deze aanbeveling doen JONG doet mee! en Jeugdombudsman Den Haag in het rapport ‘Knelpunten aansluiting 18-/18+ in Haaglanden’. Zij adviseren dat jongeren tot 23 jaar een beroep moeten kunnen blijven doen op jeugdhulp. Ook stellen zij voor om per jongere te bekijken of langer hulp van jeugdzorg nodig is en of hulp vanuit de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) geschikt is. Nu houdt jeugdhulp vaak op bij 18 jaar. JONG doet mee! en de Haagse Jeugdombudsman stellen voor de hulp pas te stoppen als aan een aantal voorwaarden is voldaan. Verder vinden zij dat de jeugdhulp jongeren beter moet voorbereiden op zelfstandigheid en de toekomst. 

Sinds de invoering van de Jeugdwet en de Wmo in 2015 zijn gemeenten verantwoordelijk voor de zorg voor jeugdigen en (jong)volwassenen. Hierdoor zou het makkelijker zijn om de continuïteit van zorg voor jongeren na hun achttiende te organiseren tot het niet meer nodig is. JONG doet mee! en de Jeugdombudsman Den Haag hebben bij 12 zorgaanbieders die hulp bieden aan jongeren van 16 tot 23 jaar geïnventariseerd of zij problemen hebben met de aansluiting van de hulp voor jongeren vanaf 18 jaar. Het rapport bevat de belangrijkste knelpunten en aanbevelingen.

Sommige gemeenten willen geen verlengde jeugdhulp geven – als een jongere 18 jaar wordt –  maar liever Wmo-hulp. Dit is goedkoper. Maar, in veel gevallen hebben deze jongeren nog wel verlengde of vervolghulp nodig. Eén van de belangrijkste aanbevelingen in het rapport is dat gemeenten, samen met jongeren en instellingen, richtlijnen en voorwaarden opstellen waaraan moet worden voldaan voordat de hulp mag stoppen. Bijvoorbeeld een zinvolle dagbesteding, een inkomen, een woonplek, een volwassene waar de jongere op terug kan vallen en kunnen omgaan met geld (of een bewindvoerder). Een andere aanbeveling is dat instellingen jongeren in de jeugdhulp goed moeten voorbereiden op hun zelfstandigheid met hulp van ervaringsdeskundige jongeren.

Eigen risico
Het eigen risico en de eigen bijdrage zijn voor sommige jongeren soms een reden om te stoppen met de volwassen specialistische GGZ of licht verstandelijke beperking (LVB) hulp. JONG doet mee! en de Jeugdombudsman Den Haag vinden dat er een oplossing moet komen voor jongeren die een eigen bijdrage voor behandeling niet kunnen betalen.

Ook geven jongeren aan onbekend te zijn met veel regels of dat deze vaak niet duidelijk zijn. Jongeren moeten hier beter over geïnformeerd worden, stellen de beide organisaties.

In het rapport wordt verder ingegaan op vervolghulp voor jongeren, eigen risico en eigen bijdrage, de sociale kaart (van het hulpaanbod) en onafhankelijke cliëntondersteuning.

Rapport: Knelpunten aansluiting 18-18+ in Haaglanden